De dorpen Tzummarum en Firdgum
Tzummarum en Firdgum. Twee prachtige dorpen gelegen in een agrarisch gebied, op een steenworp van de Waddenzee in het noordwesten van Friesland.
Tzummarum is een van de grootse dorpen in de gemeente Franekeradeel, met ruim 1600 inwoners. Firdgum telt zo’n 100 inwoners. Beide dorpen zijn actieve, levendige dorpen waar gezelligheid en vermaak voorop staan. De meeste activiteiten vinden plaats in Tzummarum.
Dit dorp heeft een ruim aanbod van voorzieningen, zo zijn er twee scholen, diverse winkels en bedrijven, een huisartsenpraktijk, een recreatiepark en een sporthal. Firdgum heeft naast een Archeologisch steunpunt, de Yeb Hettingaskoalle, een manege. Het verenigingsleven in Tzummarum en Firdgum is groots te noemen. Er zijn meer dan 30 verenigingen op de gebieden van sport, spel, toneel, muziek en plezier.
Jaarlijks worden er meerdere activiteiten georganiseerd door de verschillende verenigingen, waaronder het dorpsfeest, veemarkt met braderie, de toneeluitvoering en verschillende sportevenementen.
Het dorp Tzummarum is gesticht op de kwelderwal die van Sexbierum tot Minnertsga loopt. Het ontstaan van het dorp, door de aanleg van een terp op deze kwelderwal, zal ongeveer in de achtste eeuw hebben plaatsgevonden. De eerste bewoners kwamen hier wonen omdat de hoger gelegen gebieden bij het dorp vruchtbare zavelgronden hadden die goed waren te bewerken.
De landerijen ten noorden van het dorp werden eeuwenlang vooral gebruikt voor de landbouw, terwijl de lage landen ten zuiden van het dorp vaak als hooiland dienst deden. Naast de landbouw was ook lang de visserij een belangrijke bron van inkomen in het dorp. De Vissersvaart van Zeedijk naar het dorp werd speciaal gegraven om de vangst naar de klanten te kunnen brengen. Bij Koehool staat een momument van een haringvisser.
 Maar er zijn meer bijzondere gebouwen. Zo heeft Tzummarum een station. Station Tzummarum was een station aan de spoorlijn Stiens - Harlingen. Het station van Tzummarum was geopend van 2 december 1902 tot 1 december 1940. Het stationsgebouw kreeg later een woonbestemming. De laatste bewoonster heeft halverwege de jaren tachtig het stationsgebouw verlaten. Daarna heeft het stationsgebouw jarenlang leeggestaan en verkeerde eind jaren negentig in erbarmelijke staat. Aan het begin van het nieuwe millennium kwamen echter Europese subsidies beschikbaar voor het restaureren van industrieel erfgoed. Ook de bijgebouwen zijn gerestaureerd. Een van deze bijgebouwen is het oude retirade (toilet) gebouw. In de retirade is een permanente tentoonstelling van de oudheidkundige vereniging Barradeel ingericht, met onder andere een schaalmodel van het station en een videopresentatie met een overzicht van de historie van het station.
Op de site http://www.oudtzummarum.nl kunt u vele foto's en wetenswaardigheden vinden betreffende de geschiedenis van het dorp.
|